Lombard krediti: qaydalar və hüquqlarınız

«Bank olmayan kredit təşkilatları haqqında» Qanun lombardlara şamil olunmur (maddə 2.2). Mərkəzi Bank öz saytında yazır ki, qüvvədə olan qanunvericiliyə görə lombardlara nəzarət onun səlahiyyətinə aid deyil. Mülki Məcəllənin 302-ci maddəsində «xüsusi icazə» ifadəsi qalsa da, bu icazəni verən orqan müəyyən edilməyib.

15 oktyabr 2026-cı ildə Mərkəzi Bank lombardların tənzimlənməsi və lisenziyalaşdırılması üzrə qanun layihəsi üzərində işin davam etdiyini bildirib. Qəbul tarixi hələ məlum deyil.

• Müqavilə girov bileti ilə rəsmiləşdirilir.
• Lombard əşyanı bazar qiymətinin tam məbləğində sizin xeyrinizə sığortalamalıdır.
• Lombard girov əşyasından istifadə edə bilməz.
• Kredit vaxtında qaytarılmazsa, qanunla müəyyən müddətdən sonra əşya açıq hərracda satıla bilər; satışdan sonra borcun qalan hissəsi silinir.

Mənbə: Mülki Məcəllə, maddə 302.

1. Lombardın hüquqi adını və VÖEN-ini soruşun: girov biletində yazılmalıdır.
2. Qızılın çəkisi və əyarı sizin yanınızda yoxlansın, qiymətləndirilmiş dəyər biletə yazılsın.
3. Kredit məbləği, faiz, müddət və gecikmə şərtləri biletdə olsun.
4. Əşyanın sığortalanıb-sığortalanmadığını soruşun.
5. Faizi aylıq yox, ümumi ödəniş məbləği kimi yazılı soruşun: lombardlar faktiki illik faizi Mərkəzi Bankın qaydası ilə hesablamağa borclu deyil.
6. Vaxtından əvvəl bağlamanın şərtini öyrənin.
7. Gecikmədə əşyanın nə vaxt və necə satılacağını yazılı soruşun.

Lombardlarda faiz adətən aylıq olur və kreditin ilkin məbləğinə hesablanır. Məsələn, aylıq 1,7% faizlə 1000 ₼ üçün hər ay 17 ₼ faiz ödənir; 12 ayda cəmi faiz 204 ₼ edir. Müqayisə üçün kredit kalkulyatorunda «Aylıq sabit» rejimini seçin: kalkulyator faktiki illik faizi də göstərir.

Mərkəzi Bank lombardlara nəzarət etmədiyi üçün mübahisəni əvvəlcə lombardla yazılı həll etməyə çalışın. Nəticə olmasa, girov biletinin surəti ilə məhkəməyə, dələduzluq şübhəsi varsa polisə müraciət edin.