Məsuliyyətli borclanma: kredit götürməzdən əvvəl

Bütün kreditlər üzrə aylıq ödənişlər xalis gəlirinizin üçdə birindən çox olmasın. Gözlənilməz xərclər üçün ən azı bir aylıq ödəniş qədər ehtiyat saxlayın.

Annuitetdə hər ay eyni məbləğ ödəyirsiniz, faiz qalıq borca hesablanır. Aylıq ödəniş: P = S × r / (1 − (1 + r)^−n), burada S məbləğ, r aylıq faiz (illik faiz / 12), n ay sayıdır.

Sabit aylıq faizdə (lombardlarda geniş yayılıb) faiz hər ay kreditin ilkin məbləğinə hesablanır: P = S / n + S × m, burada m aylıq faizdir. Eyni rəqəmdə sabit faiz annuitetdən bahadır, çünki borc azaldıqca faiz azalmır.

Hər iki üsulu kredit kalkulyatorunda müqayisə edin.

Faktiki illik faiz dərəcəsi (FİFD) kreditin bütün ödənişlərini nəzərə alan real illik qiymətidir. Komissiya və məcburi xərclər FİFD-ni elan olunan faizdən yüksək edir. Bank və BOKT kreditlərində FİFD müqavilədə yazılmalıdır.

• Pulu verməzdən əvvəl «sığorta», «komissiya», «sənəd haqqı» istəyirlər.
• SMS kodu, kartın arxasındakı kod (CVV) və ya ASAN İmza PIN-i soruşurlar.
• Yalnız Instagram, WhatsApp və ya Telegram vasitəsilə əlaqə saxlayırlar, ünvan və hüquqi ad yoxdur.
• «BOKT» deyirlər, amma Mərkəzi Bankın reyestrində yoxdurlar (necə yoxlamalı).
• «Kredit tarixçəsinə baxmadan 100% təsdiq» vəd edirlər, amma heç bir girov istəmirlər.

Gecikməni gözləməyin: kreditorla əvvəlcədən danışın və restrukturizasiya (müddətin uzadılması) istəyin. Yeni kreditlə köhnəsini bağlamaq çox vaxt borcu böyüdür.